30 september 2019

Verslechterende bijnamen

Piet Schrijvers was zonder meer één van de beste keepers uit de Nederlandse voetbalgeschiedenis. Wat hij aan pure klasse en elegantie misschien miste in vergelijking met zijn tijdgenoot Jan van Beveren, compenseerde hij met inzet en onverschrokkenheid. 'De Beer van De Meer' was de passende bijnaam die het hem tijdens zijn Ajax-tijd opleverde. Als hij afscheid had genomen bij de Amsterdammers was het daarbij wellicht gebleven, maar een onfortuinlijk avontuur bij PEC Zwolle dat eindigde in degradatie leverde hem nog twee bijnamen op, 'Het Lek van PEC' en (vanwege zijn toegenomen lichaamsgewicht) 'De Bolle van Zwolle'.

Schrijvers volgde daarmee in de voetsporen van William Henry Foulke, de legendarische Engelse doelman die rond de eeuwwisseling furore maakte in dienst van Sheffield United. Foulke viel aanvankelijk vooral op dankzij zijn opmerkelijke lengte. Met meer dan 1,90 meter was hij uitzonderlijk lang voor de tijd waarin hij leefde. Zijn vermogen de meest onmogelijke ballen tegen te houden leverde hem, naast een uitverkiezing voor het Engelse nationale elftal, de flatteuze bijnaam 'the octopus' op.

4 augustus 2019

In beeld - Maradona in actie tegen Nederland

Op 22 mei 1979 nam Oranje het in het Zwitserse Bern op tegen Argentinie in een jubileumwedstrijd ter ere van het 75-jarig bestaan van de wereldvoetbalbond FIFA. De wedstrijd tussen de twee WK-finalisten van 1978, die plaatsvond in het legendarische Wankdorf stadion, eindigde in een teleurstellende 0-0, maar is om één specifieke reden wel degelijk het herinneren waard. Het was namelijk de enige keer dat Diego Armando Maradona in actie zou komen tegen het Nederlands Elftal.

Embed from Getty Images
Diego Maradona aan de bal tegen Oranje

11 juli 2019

Doorspelen met een gebroken nek

Er zijn voorbeelden genoeg van voetballers die stug doorspelen met een blessure. Bij een beetje stoere verdediger mag een hoofdwond de pret bijvoorbeeld niet drukken, ook al gutst het bloed er uit. Het leverde iconische beelden op van voetballers als John de Wolf, Jan van Halst, Giorgio Chellini, maar natuurlijk vooral Terry Butcher, spelend met bebloed shirt een tulband op het hoofd. Maar doorspelen met een gebroken nek? Dat is van een hele andere orde. Toch is dat precies wat er op 5 mei 1956 in Engeland gebeurde, toen Manchester City en Birmingham City het tegen elkaar opnamen in de finale van de FA-Cup.

Onder de lat bij Manchester stond die dag de Duitser Bert Trautmann. De doelman was tijdens de Tweede Wereldoorlog als krijgsgevangene in Engeland beland en was na de oorlog blijven hangen en in een carrière als betaald voetballer gerold. Na aanvankelijk op veel verzet te zijn gestuit, was hij uitgegroeid tot een gewaardeerd doelman. Bij een 3-1 voorsprong wierp Trautmann zich in de 75e minuut voor een Birmingham-aanvaller en kwam hard met hem in botsing. “Het leek wel een treinbotsing,” zou Trautmann later verklaren. Wissels waren destijds nog niet toegestaan, dus ondanks de martelende nekpijn die hij aan het incident overhield speelde Trautmann door. Hij verrichtte in het resterende kwartier zelfs enkele cruciale reddingen, maar het ging met hangen en wurgen. Trautmann: “Ik zakte in die laatste 15 minuten nog twee of drie keer in elkaar. De pijn was ondragelijk en ik moest mijn nek met mijn rechterhand ondersteunen.”

25 mei 2019

In beeld - Gullit voert Nederland aan tegen Rusland

Op 25 juni 1988 nam het Nederlands Elftal het in een uitverkocht Olympia Stadion in München op tegen de Sovjet Unie tijdens de finale van het Europees Kampioenschap Voetbal. Geen sinecure, aangezien Oranje eerder in het toernooi nog met 1-0 van de Sovjets had verloren. In de 33e minuut van de wedstrijd zorgde Ruud Gullit echter voor de bevrijdende openingstreffer in een duel dat uiteindelijk zou eindigen in een 2-0 overwinning voor Nederland.

Embed from Getty Images
Het Nederlands Elftal voorafgaand aan de wedstrijd

8 mei 2019

De eerste rellen op een groot toernooi

Voetbalvandalisme kent een lange geschiedenis, maar het moderne hooliganisme is het product van het Engeland van de jaren zeventig, toen vechtpartijen en vernielingen rond wedstrijden schering en inslag waren. Ook de rest van Europa raakte in de loop van dat decennium bekend met het fenomeen. Meestal vond de eerste kennismaking plaats wanneer een Brits team in het kader van de Europacup op bezoek kwam. Twee keer was het al tot een schorsing gekomen van een Engelse club, Leeds in 1975 en Manchester United in 1977. Op een EK- of WK-voetbal hadden zich in 1980 echter nog geen incidenten voorgedaan met hooligans. De reden daarvoor was simpel: Engeland had zich sinds 1970 niet meer voor een toernooi weten te plaatsen.

Tijdens het Europees Kampioenschap in Italië waren de Engelsen er echter weer bij. Het team behoorde, met sterren als Kevin Keegan, Ray Wilkins, Trevor Brooking en Tony Woodcock zelfs tot de favorieten. Engelse clubs hadden de Europacup vier jaar op rij gewonnen, twee keer Liverpool en twee keer Nottingham Forest. Alle reden dus om te verwachten dat Engelse fans hun team massaal achterna zouden reizen. Zo’n 4500 supporters bemachtigden via officieel kanalen tickets voor de eerste wedstrijd van de Engelsen, in Turijn tegen België, maar in totaal zouden er zo’n 8000 Engelsen neergestrijken in en rond de stad. Vreedzaam verliep die volksverhuizing niet. In de aanloop naar de wedstrijd kwam het in Turijn al tot vernielingen en tot vechtpartijen tussen Engelse fans aan de ene kant en Italiaanse supporters dan wel politieagenten aan de andere kant.

20 april 2019

In beeld - Gazza scoort tegen Schotland

Paul Gascoigne was doorgebroken tijdens het WK 1990. Meer nog dan zijn sterke spel, waren het de tranen die vloeiden toen hij in de halve finale een gele kaart kreeg (waardoor hij de finale zou missen) die Gazza op slag tot een nationaal icoon maakten. Na veel blessureleed bestond er zes jaar later, aan de vooravond van het EK 1996, het idee dat hij zijn beste tijd ver achter zich had. In de tweede wedstrijd van het toernooi diende Gazza de criticasters van repliek met één van de meest memorabele doelpunten uit de EK-geschiedenis. Met een superieur wippertje speelde hij een Schotse verdediger uit om de bal vervolgens in de volley hard en laag in de hoek te trappen.

Embed from Getty Images

21 maart 2019

Het kleine zwarte boekje van Jack Charlton

Toen Jack Charlton in 1970 tijdens een televisie-interview onthulde dat hij er een klein zwart boekje op nahield, verwachtten kijkers wellicht dat de schijnbaar gelukkig getrouwde Engelse WK-winnaar op het punt stond om schokkende ontboezemingen over zijn privé-leven te gaan doen. Maar in plaats van sappige verhalen voor de roddelpagina’s, leverde zijn onthulling een schandaal op dat zich afspeelde op de sportpagina’s, waar journalisten en officials in de dagen die volgden over elkaar heen vielen om de spijkerharde verdediger te veroordelen.

Charlton had namelijk duidelijk gemaakt dat zijn kleine zwarte boekje geen namen van vrouwen bevatte, maar van spelers die hij op het veld te grazen zou nemen als hij de kans kreeg omdat ze vuile overtredingen op hem hadden gemaakt. Feitelijk had Charlton niet zo heel veel verkeerd gezegd. Hij had in het interview juist expliciet het maken van vuile en gemene overtredingen verworpen. Het maakte de media-storm er niet minder om. “Deze misselijkmakende opmerkingen,” kopte de Daily Express bijvoorbeeld, boven een artikel waarin werd tot het ontslaan van Charlton werd opgeroepen. De Football Association stelde de 35-voudig international in staat van beschuldiging wegens het in diskrediet brengen van de voetbalsport. Zelfs Bobby Charlton werd erbij gesleept om zijn oudere broer te veroordelen.

4 maart 2019

In Beeld - Hughes en Rush verslaan Spanje

Het doordringen tot de laatste vier van het EK 2016 zal ongetwijfeld de stoutste dromen van zelfs de meest optimistische Wales-fans en -spelers hebben overtreffen. Generaties lang was voor spelers van Wales immers überhaupt deel te nemen aan een groot toernooi een droom die al stoutmoedig genoeg was. Eentje die nooit zou uitkomen voor grote spelers als Mike England, John Toshack en Ryan Giggs, die wel Europese trofeeën wonnen met hun clubs, maar nooit een EK of WK speelden.

Misschien nog wel het zuurst was het voor Ian Rush en Mark Hughes, die midden jaren tachtig namens Wales een spitsenduo vormden waarvoor maar bijzonder weinig landen de neus op zouden hebben gehaald. Hughes was het kopsterke aanspeelpunt die voor elke bal knokte, terwijl Rush de klinische afmaker was. Hun hoogtepunt was een 3-0 thuisoverwinning op Spanje in 1985 tijdens de kwalificatie voor het WK 1986. Rush scoorde twee goals tegen de finalist van het EK 1984, Hughes scoorde er eentje. De legendarische overwinning mocht uiteindelijk niet baten: Wales zou op doelsaldo ten onder gaan in de betreffende kwalificatiereeks.

20 februari 2019

Pelé de doelman

Als je duizend goals hebt gescoord en de voetbalgeschiedenis in bent gegaan als wellicht de beste voetballer aller tijden, kan er uiteraard niet worden gezegd dat je je roeping hebt gemist. Maar afgaande op onderstaande foto’s van een nog maar zeventienjarige Pelé in actie als keeper, zou er weleens een goede doelman aan de legendarische Braziliaan verloren kunnen zijn gegaan. Hij plukt de bal tenminste keurig weg voor twee aanstormende aanvallers.

Embed from Getty Images

9 februari 2019

In beeld - Platini tijdens Euro 1984

Er wordt regelmatig beweerd dat Diego Maradona in 1986 het WK-Voetbal in zijn eentje won. Maar voorzover iemand ooit een toernooi in zijn eentje heeft weten te winnen, dan ging dat eerder op voor Michel Platini tijdens het Europees Kampioenschap van 1984, dan voor Maradona twee jaar later. De begaafde Franse spelmaker scoorde in elk van de vijf wedstrijden die Frankrijk tijdens dat EK speelde. In totaal maakte Platini maar liefst negen doelpunten, waaronder hattricks tegen België en Joegoslavië.

Embed from Getty Images
Platini viert zijn goal in de openingswedstrijd tegen Denemarken (1-0)

18 januari 2019

Thibaut Courtois als opvolger van…

Tijdens het EK 2016 stond Thibaut Courtois als eerste Belgische doelman in zestien jaar onder de lat op een Europees Kampioenschap. De Chelsea-keeper werd daarmee de opvolger van niemand anders dan… Eric Deflandre. Want de destijds 26-jarige rechtsback was, in de zomer van 2000, toch echt de laatste man die op een EK-Voetbal het Belgische doel verdedigde. Courtois zal de keepershandschoenen ongetwijfeld met wat meer enthousiasme hebben aangetrokken dan zijn voorganger Deflandre op onderstaande foto lijkt te doen.

Embed from Getty Images
Eric Deflandre tijdens het EK 2000

7 januari 2019

Het verkeerde soort geschiedenis schrijven

Spelend in een groot toernooi, is de droom van elk deelnemend team uiteraard om geschiedenis te schrijven. Maar zoals Engeland tijdens het EK 2016 tegen IJsland ontdekte, kan het uitkomen van die droom heel anders uitpakken dan verwacht. Je kunt namelijk ook het verkeerde soort geschiedenis schrijven. De gênante uitschakeling tegen IJsland zal voor eeuwig voortleven in de herinnering van Engelse voetbalfans. Maar dan wel als het 21ste-eeuwse equivalent van die eerdere nauwelijks te geloven Engelse nederlaag, de 0-1 tegen de Verenigde Staten tijdens de groepsronde van het WK 1950 in Brazilië.

Engeland gold destijds als één van de favorieten. Het leek ook een sterk team te hebben, met spelers als Stan Mortensen, Alf Ramsey, Tom Finney en aanvoerder Billy Wright, de onverzettelijke verdediger van Wolves die meer dan honderd caps zou verzamelen ondanks het feit dat hij actief was in een tijd dat er veel minder interlands werden gespeeld dan tegenwoordig en hij ook nog eens de eerste paar jaren van zijn interlandcarrière misliep door de Tweede Wereldoorlog. De eerste wedstrijd in Brazilië, tegen Chili, was keurig met 2-0 gewonnen. Tegenover de Engelse profs stelden de Verenigde Staten, die hun eerste wedstrijd met 3-1 hadden verloren van Spanje, in het Estádio Independencia in Belo Horizonte een team van veredelde amateurs op.